Oude hippies

Wie zit er te wachten op Boomer-lit?

Voor alle haters van Young Adult: het kan nog erger

Even als lezers onder elkaar: had (en heb) je ook zo’n bloedhekel aan Young Adult-literatuur? Die eindeloze stroom van angst en ellende, waarin de hoofdpersoon alle ellende meemaakt die een pakweg 16- tot 25-jarige maar kan bezoeken? Het succes daarvan wordt tot mijn verbazing toegeschreven aan, jawel, de babyboom-generatie. Check de series.

Elke leeftijd zijn eigen “lit”

Hoofdpersonen onder de twintig komen steevast uit ‘gebroken gezinnen’ met onmogelijke relaties met hun ouder(s), zij lijden aan/moeten zich ontworstelen aan een milieu vol materiële of desnoods geestelijke armoede, zij worden gepest, of zijn lelijk, of hebben eetstoornissen, of zijn ongewenst zwanger of aangerand of drugsverslaafd maar in elk geval onbegrepen, of worden uit hun vertrouwde omgeving gerukt en moeten in een keiharde stadsjungle overleven. Van die dingen. Liefst allemaal tegelijk, en over ongelukkige liefdes en verraad spreek ik dan niet eens.

Echte young adults, de twintigers, zijn steevast neurotisch, ongewenst single, nu al vastgeroest in een doodsaaie baan of falend/gefaald hebbend in hun studie, nog steeds lelijk maar nu altijd aan het lijnen, hardlopen of fitnessen (of zichzelf hatend omdat zij dat willen maar niet doen). Het leeuwendeel van het boek zijn niet in staat om beslissingen te nemen over hun leven en werk. Ze staren ofwel in een uitzichtloze, onafzienbare grauwe toekomst, of zij doen de vreemdste dingen om die maar niet te hoeven zien. En ook dat liefst allemaal tegelijk.

Voor de iets oudere twintigers en begin dertigers gaat dit laatste genre dan naadloos over in chick- en guy-lit, waarin de hoofdpersonen precies dezelfde makkes hebben maar er uit pure wanhoop maar over lachen. Met de Dagboeken van Bridget Jones als prototype. Als de hoofdpersonen zelf al lachen, zijn ze in elk geval niet blij. De herkennende lezers moeten (dapper) lachen, maar zij zijn ook niet echt blij.

De eenlingen

Begrijp me goed: elke levensfase heeft zijn eigen keuzes, pijn, ingrijpende gebeurtenissen of voor mijn part obsessie, en daar zijn werkelijk prachtige boeken over geschreven. Dit zijn de eenlingen, zij zijn geen lit maar gewoon literatuur en zij heten niet Young Adult etc. Zij maken al helemaal al geen deel uit van een serie die volgens de hoopvolle uitgever de tiener of de young adult, het overjarige chickie of de idem guy aan het lezen zal brengen omdat zij zo fijn alle ervaringen herkent. Het zijn gewoon goede boeken die hun eigen broek kunnen ophouden. Ze vallen misschien ook in het genre coming of age, maar ze zijn nooit alleen maar dat. En ze zijn al helemaal niet geschreven met één bepaalde doelgroep voor ogen. Voor ons als vijftig plussers, al zijn wij net wel of net niet oma’s en opa’s, zijn die boeken even boeiend als voor een twintiger, al zag ons leven er aan de buitenkant anders uit dan dat van een jong volwassene nu.

Alsjeblieft, geen Boomer lit!

In die vijver van goede boeken die ook een bepaalde levensfase treffend beschrijven zijn evengoed boeken te vinden met vijftigers, pensionado’s en oude mensen als hoofdpersoon. Veel daarvan waren allang geschreven voordat er zoiets als een babyboom generatie bestond. Maar nu die er wel is, en is ontdekt door marketeers… Ja hoor, daar is hij dan: de Boomer-lit!
Hij wordt al een of twee jaar aangekondigd onder kopjes als: The rise of Boomer lit en omschreven als Literatuur voor een oudere generatie of erger nog: De grote zus van de Young Adult fictie. Voor zover de onzalige series die ik voor mij zie nog niet bestaan, moeten zij er komen, vinden de schrijvers van dit soort stukjes. Want:
In de zestiger jaren hebben zij de Young Adultfictie groot gemaakt, maar de babyboomers die zich daarin voor het eerst accuraat vertegenwoordigd zagen lijken nu vergeten door de literaire wereld.
Ook dit ‘nieuwe’ genre wordt aangekondigd alsof er hiervoor nooit een boek is geschreven waarin de vijftigplusser zich kan herkennen. De mooiste boeken uit de wereldliteratuur worden achteloos opzij geschoven, want die zijn niet geschreven door, en al helemaal niet speciaal voor een enkele generatie.
Die ‘doelgroepgeneratie’ is overigens even diffuus afgeperkt als alles wat zich richt op boomers. Artikelen over boomer-lit wijzen erop dat de laatsten van de boomergeneratie in 2014 vijftigplusser werden – en stappen dan naadloos over op pensionado’s. Boeken en films die nu al worden aangewezen als de voorbodes van dit fijne nieuwe genre waar we allemaal zo op zitten te wachten, gaan rustig over zeventigers, tachtigers of nog oudere mensen.

Dat combineert wat vreemd met de consensus die er langzamerhand komt over wat precies Boomer lit is. (Ik citeer hier de zelfbenoemde boomerlit-auteur Claude Nougat, zonder ook maar iets te willen zeggen over de kwaliteit van haar boeken, die ik niet gelezen heb.) Zij verwoordt het zo:
Boomer-lit draait niet om nostalgie of het oproepen van het verleden. “Coming of age”-verhalen die spelen in de jaren zestig en zeventig horen thuis in het YA-genre. Ook is het niet voldoende dat er een paar personages in zijn van de boomerleeftijd. Boomer lit moet gaan over de overgangskwesties die centraal staan in het leven van boomers.
En:
Boomer-litboeken hebben personages met wie de boomergeneratie zich kan identificeren en gaan over onderwerpen zoals weduwe worden, echtscheiding, de weigering om gemarginaliseerd of gestereotypeerd te worden, of jezelf zoeken na je pensioen.

 

Ik geef het toe, ik ben een veelvraat qua lezen. Een telefoonboek heb ik al jaren niet meer, maar de paar keer dat ik heel oude telefoonboeken tegenkwam, las ik zelfs daarin. Maar nu ik dat tientallen jaren heb gedaan, heb ik heb wel gezien met auteurs die na paar succesvolle boeken almaar blijven doorschrijven in dezelfde trant. Alleen die eenlingen die echt heel mooi schrijven blijven me boeien, ongeacht hun “doelgroep”. Alsjeblieft: bespaar me de Boomer-lit.

 

Boomer-lit gaat eerder over ouden van dagen dan over oude hippies. Foto: “Oude hippies bij het Washington Monument bij het 50-jarig jubileum van Martin Luther King Jr.’s mars naar Washington” . Foto Djembayz, CC BY-SA 3.0 via Wikimedia Commons

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.